Biblioþēce/Ūtfæreldes Lēoþ

From Wikisource
Jump to: navigation, search
Old English Bible
Ūtfæreld

  
    Hƿæt! Ƿe feor and neah ȝefriȝen habað
    ofer middanȝeard Moyses domas,
    ƿræclico ƿordriht, ƿera cneorissum,--
    in uprodor eadiȝra ȝehƿam
5
    æfter bealusiðe bote lifes,
    lifiȝendra ȝehƿam lanȝsumne ræd,--
    hæleðum secȝan. Ȝehyre se ðe ƿille!
    þone on ƿestenne ƿeroda drihten,
    soðfæst cyninȝ, mid his sylfes miht
10
    ȝeƿyrðode, and him ƿundra fela,
    ece alƿalda, in æht forȝeaf.
    He ƿæs leof ȝode, leoda aldor,
    horsc and hreðerȝleaƿ, herȝes ƿisa,
    freom folctoȝa. Faraones cyn,
15
    ȝodes andsacan, ȝyrdƿite band,
    þær him ȝesealde siȝora ƿaldend,
    modȝum maȝoræsƿan, his maȝa feorh,
    onƿist eðles, Abrahames sunum.
    Heah ƿæs þæt handlean and him hold frea,
20
    ȝesealde ƿæpna ȝeƿeald ƿið ƿraðra ȝryre,
    ofercom mid þy campe cneomaȝa fela,
    feonda folcriht. ða ƿæs forma sið
    þæt hine ƿeroda ȝod ƿordum næȝde,
    þær he him ȝesæȝde soðƿundra fela,
25
    hu þas ƿoruld ƿorhte ƿitiȝ drihten,
    eorðan ymbhƿyrft and uprodor,
    ȝesette siȝerice, and his sylfes naman,
    ðone yldo bearn ær ne cuðon,
    frod fædera cyn, þeah hie fela ƿiston.
30
    Hæfde he þa ȝesƿiðed soðum cræftum
    and ȝeƿurðodne ƿerodes aldor,
    Faraones feond, on forðƿeȝas.
    þa ƿæs inȝere ealdum ƿitum
    deaðe ȝedrenced drihtfolca mæst;
35
    hordƿearda hryre heaf ƿæs ȝeniƿad,
    sƿæfon seledreamas, since berofene.
    Hæfde mansceaðan æt middere niht
    frecne ȝefylled, frumbearna fela,
    abrocene burhƿeardas. Bana ƿide scrað,
40
    lað leodhata, land drysmyde
    deadra hræƿum, duȝoð forð ȝeƿat,
    ƿop ƿæs ƿide, ƿorulddreama lyt.
    Ƿæron hleahtorsmiðum handa belocene,
    alyfed laðsið leode ȝretan;
45
    folc ferende, feond ƿæs bereafod,
    herȝas on helle. Heofunȝ þider becom,
    druron deofolȝyld. Dæȝ ƿæs mære
    ofer middanȝeard þa seo menȝeo for.
    Sƿa þæs fæsten dreah fela missera,
50
    ealdƿeriȝe, Eȝypta folc,
    þæs þe hie ƿideferð ƿyrnan þohton
    Moyses maȝum, ȝif hie metod lete,
    on lanȝne lust leofes siðes.
    Fyrd ƿæs ȝefysed, from se ðe lædde,
55
    modiȝ maȝoræsƿa, mæȝburh heora.
    Oferfor he mid þy folce fæstena ƿorn,
    land and leodƿeard laðra manna,
    enȝe anpaðas, uncuð ȝelad,
    oðþæt hie on Ȝuðmyrce ȝearƿe bæron,
60
    (ƿæron land heora lyfthelme beþeaht),
    mearchofu morheald. Moyses ofer þa,
    fela meorinȝa, fyrde ȝelædde.
    Heht þa ymb tƿa niht tirfæste hæleð,
    siððan hie feondum oðfaren hæfdon,
65
    ymbƿiciȝean ƿerodes bearhtme
    mid ælfere æthanes byriȝ,
    mæȝnes mæste mearclandum on.
    Nearƿe ȝenyddon on norðƿeȝas,
    ƿiston him be suðan Siȝelƿara land,
70
    forbærned burhhleoðu, brune leode,
    hatum heofoncolum. þær haliȝ ȝod
    ƿið færbryne folc ȝescylde,
    bælce oferbrædde byrnendne heofon,
    halȝan nette hatƿendne lyft.
75
    Hæfde ƿederƿolcen ƿidum fæðmum
    eorðan and uprodor efne ȝedæled,
    lædde leodƿerod, liȝfyr adranc,
    hate heofontorht. Hæleð ƿafedon,
    drihta ȝedrymost. Dæȝsceades hleo
80
    ƿand ofer ƿolcnum; hæfde ƿitiȝ ȝod
    sunnan siðfæt seȝle ofertolden,
    sƿa þa mæstrapas men ne cuðon,
    ne ða seȝlrode ȝeseon meahton,
    eorðbuende ealle cræfte,
85
    hu afæstnod ƿæs feldhusa mæst,
    siððan he mid ƿuldre ȝeƿeorðode
    þeodenholde. þa ƿæs þridda ƿic
    folce to frofre. Fyrd eall ȝeseah
    hu þær hlifedon haliȝe seȝlas,
90
    lyftƿundor leoht; leode onȝeton,
    duȝoð Israhela, þæt þær drihten cƿom
    ƿeroda drihten, ƿicsteal metan.
    Him beforan foran fyr and ƿolcen
    in beorhtrodor, beamas tƿeȝen,
95
    þara æȝhƿæðer efnȝedælde
    heahþeȝnunȝa haliȝes ȝastes,
    deormodra sið daȝum and nihtum.
    þa ic on morȝen ȝefræȝn modes rofan
    hebban herebyman hludan stefnum,
100
    ƿuldres ƿoman. Ƿerod eall aras,
    modiȝra mæȝen, sƿa him Moyses bebead,
    mære maȝoræsƿa, metodes folce,
    fus fyrdȝetrum. Forð ȝesaƿon
    lifes latþeoƿ lifƿeȝ metan;
105
    sƿeȝl siðe ƿeold, sæmen æfter
    foron flodƿeȝe. Folc ƿæs on salum,
    hlud herȝes cyrm. Heofonbeacen astah
    æfena ȝehƿam, oðer ƿundor,
    syllic æfter sunnan setlrade beheold,
110
    ofer leodƿerum liȝe scinan,
    byrnende beam. Blace stodon
    ofer sceotendum scire leoman;
    scinon scyldhreoðan, sceado sƿiðredon,
    neoƿle nihtscuƿan neah ne mihton
115
    heolstor ahydan; heofoncandel barn.
    Niƿe nihtƿeard nyde sceolde
    ƿician ofer ƿeredum, þy læs him ƿestenȝryre,
    har hæðbroȝa, holmeȝum ƿederum
    on ferclamme ferhð ȝetƿæfde.
120
    Hæfde foreȝenȝa fyrene loccas,
    blace beamas; belleȝsan hƿeop
    in þam hereþreate, hatan liȝe,
    þæt he on ƿestenne ƿerod forbærnde,
    nymðe hie modhƿate Moyses hyrde.
125
    Scean scir ƿerod, scyldas lixton,
    ȝesaƿon randƿiȝan rihte stræte,
    seȝn ofer sƿeoton, oðþæt sæfæsten
    landes æt ende leodmæȝne forstod,
    fus on forðƿeȝ. Fyrdƿic aras;
130
    ƿyrpton hie ƿeriȝe, ƿiste ȝenæȝdon
    modiȝe meteþeȝnas, hyra mæȝen beton.
    Bræddon æfter beorȝum, siððan byme sanȝ,
    flotan feldhusum. þa ƿæs feorðe ƿic,
    randƿiȝena ræst, be þan readan sæ.
135
    ðær on fyrd hyra færspell becƿom,
    oht inlende. Eȝsan stodan,
    ƿælȝryre ƿeroda; ƿræcmon ȝebad
    laðne lastƿeard, se ðe him lanȝe ær
    eðelleasum onnied ȝescraf,
140
    ƿean ƿitum fæst. Ƿære ne ȝymdon,
    ðeah þe se yldra cyninȝ ær ȝe...
    þa ƿearð yrfeƿeard inȝefolca,
    manna æfter maðmum, þæt he sƿa miceles ȝeðah.
    Ealles þæs forȝeton siððan ȝrame ƿurdon
145
    Eȝypta cyn ymbe antƿiȝ;
    ða heo his mæȝƿinum morðor fremedon,
    ƿroht berenedon, ƿære fræton.
    Ƿæron heaðoƿylmas heortan ȝetenȝe,
    mihtmod ƿera; manum treoƿum
150
    ƿoldon hie þæt feorhlean facne ȝyldan,
    þætte hie þæt dæȝƿeorc dreore ȝebohte,
    Moyses leode, þær him mihtiȝ ȝod
    on ðam spildsiðe spede forȝefe.
    þa him eorla mod ortryƿe ƿearð
155
    siððan hie ȝesaƿon of suðƿeȝum
    fyrd Faraonis forð onȝanȝan,
    oferholt ƿeȝan, eored lixan,
    (ȝaras trymedon, ȝuð hƿearfode,
    blicon bordhreoðan, byman sunȝon),
160
    þufas þunian, þeod mearc tredan,
    on hƿæl
    Hreopon herefuȝolas, hilde ȝrædiȝe,
    deaƿiȝfeðere ofer drihtneum,
    ƿonn ƿælceaseȝa. Ƿulfas sunȝon
165
    atol æfenleoð ætes on ƿenan,
    carleasan deor, cƿyldrof beodan
    on laðra last leodmæȝnes fyl.
    Hreopon mearcƿeardas middum nihtum,
    fleah fæȝe ȝast, folc ƿæs ȝehæȝed.
170
    Hƿilum of þam ƿerode ƿlance þeȝnas
    mæton milpaðas meara boȝum.
    Him þær seȝncyninȝ ƿið þone seȝn foran,
    manna þenȝel, mearcþreate rad;
    ȝuðƿeard ȝumena ȝrimhelm ȝespeon,
175
    cyninȝ cinberȝe, (cumbol lixton),
    ƿiȝes on ƿenum, ƿælhlencan sceoc,
    het his hereciste healdan ȝeorne
    fæst fyrdȝetrum. Freond onseȝon
    laðum eaȝan landmanna cyme.
180
    Ymb hine ƿæȝon ƿiȝend unforhte,
    hare heoroƿulfas hilde ȝretton,
    þurstiȝe þræcƿiȝes, þeodenholde.
    Hæfde him alesen leoda duȝeðe
    tireadiȝra tƿa þusendo,
185
    þæt ƿæron cyninȝas and cneoƿmaȝas,
    on þæt eade riht, æðelum deore.
    Forðon anra ȝehƿilc ut alædde
    ƿæpnedcynnes, ƿiȝan æȝhƿilcne
    þara þe he on ðam fyrste findan mihte.
190
    Ƿæron inȝemen ealle ætȝædere,
    cyninȝas on corðre. Cuð oft ȝebad
    horn on heape to hƿæs hæȝstealdmen,
    ȝuðþreat ȝumena, ȝearƿe bæron.
    Sƿa þær eorp ƿerod, ecan læddon,
195
    lað æfter laðum, leodmæȝnes ƿorn,
    þusendmælum; þider ƿæron fuse.
    Hæfdon hie ȝemynted to þam mæȝenheapum
    to þam ærdæȝe Israhela cynn
    billum abreotan on hyra broðorȝyld.
200
    Forþon ƿæs in ƿicum ƿop up ahafen,
    atol æfenleoð, eȝesan stodon,
    ƿeredon ƿælnet, þa se ƿoma cƿom.
    Fluȝon frecne spel, feond ƿæs anmod,
    ƿerud ƿæs ƿiȝblac, oðþæt ƿlance forsceaf
205
    mihtiȝ enȝel, se ða meniȝeo beheold,
    þæt þær ȝelaðe mid him lenȝ ne mihton
    ȝeseon tosomne; sið ƿæs ȝedæled.
    Hæfde nydfara nihtlanȝne fyrst,
    þeah ðe him on healfa ȝehƿam hettend seomedon,
210
    mæȝen oððe merestream; nahton maran hƿyrft.
    Ƿæron orƿenan eðelrihtes,
    sæton æfter beorȝum in blacum reafum,
    ƿean on ƿenum; ƿæccende bad
    eall seo sibȝedriht somod ætȝædere
215
    maran mæȝenes, oð Moyses bebead
    eorlas on uhttid ærnum bemum
    folc somniȝean, frecan arisan,
    habban heora hlencan, hycȝan on ellen,
    beran beorht searo, beacnum ciȝean
220
    sƿeot sande near. Snelle ȝemundon
    ƿeardas ƿiȝleoð, ƿerod ƿæs ȝefysed,
    brudon ofer burȝum, (byman ȝehyrdon),
    flotan feldhusum, fyrd ƿæs on ofste.
    Siððan hie ȝetealdon ƿið þam teonhete
225
    on þam forðherȝe feðan tƿelfe
    moderofra; mæȝen ƿæs onhrered.
    Ƿæs on anra ȝehƿam æðelan cynnes
    alesen under lindum leoda duȝuðe
    on folcȝetæl fiftiȝ cista;
230
    hæfde cista ȝehƿilc cuðes ƿerodes
    ȝarberendra, ȝuðfremmendra,
    X hund ȝeteled, tireadiȝra.
    þæt ƿæs ƿiȝlic ƿerod; ƿace ne ȝretton
    in þæt rincȝetæl ræsƿan herȝes,
235
    þa þe for ȝeoȝuðe ȝyt ne mihton
    under bordhreoðan breostnet ƿera
    ƿið flane feond folmum ƿeriȝean,
    ne him bealubenne ȝebiden hæfdon
    ofer linde læriȝ, licƿunde sƿor,
240
    ȝylppleȝan ȝares. Ȝamele ne moston,
    hare heaðorincas, hilde onþeon,
    ȝif him modheapum mæȝen sƿiðrade,
    ac hie be ƿæstmum on ƿiȝ curon,
    hu in leodscipe læstan ƿolde
245
    mod mid aran, eac þan mæȝnes cræft,
    ȝarbeames fenȝ.
    þa ƿæs handrofra here ætȝædere,
    fus forðƿeȝas. Fana up ȝerad,
    beama beorhtost; bidon ealle þa ȝen
250
    hƿonne siðboda sæstreamum neah
    leoht ofer lindum lyftedoras bræc.
    Ahleop þa for hæleðum hildecalla,
    bald beohata, bord up ahof,
    heht þa folctoȝan fyrde ȝestillan,
255
    þenden modiȝes meðel moniȝe ȝehyrdon.
    Ƿolde reordiȝean rices hyrde
    ofer hereciste halȝan stefne,
    ƿerodes ƿisa ƿurðmyndum spræc:
    "Ne beoð ȝe þy forhtran, þeah þe Faraon brohte
260
    sƿeordƿiȝendra side herȝas,
    eorla unrim! Him eallum ƿile
    mihtiȝ drihten þurh mine hand
    to dæȝe þissum dædlean ȝyfan,
    þæt hie lifiȝende lenȝ ne moton
265
    æȝnian mid yrmðum Israhela cyn.
    Ne ƿillað eoƿ andrædan deade feðan,
    fæȝe ferhðlocan, fyrst is æt ende
    lænes lifes. Eoƿ is lar ȝodes
    abroden of breostum. Ic on beteran ræd,
270
    þæt ȝe ȝeƿurðien ƿuldres aldor,
    and eoƿ liffrean lissa bidde,
    siȝora ȝesynto, þær ȝe siðien.
    þis is se ecea Abrahames ȝod,
    frumsceafta frea, se ðas fyrd ƿereð,
275
    modiȝ and mæȝenrof, mid þære miclan hand."
    Hof ða for herȝum hlude stefne
    lifiȝendra leod, þa he to leodum spræc:
    "Hƿæt, ȝe nu eaȝum to on lociað,
    folca leofost, færƿundra sum,
280
    hu ic sylfa sloh and þeos sƿiðre hand
    ȝrene tacne ȝarsecȝes deop.
    Yð up færeð, ofstum ƿyrceð
    ƿæter ƿealfæsten. Ƿeȝas syndon dryȝe,
    hasƿe herestræta, holm ȝerymed,
285
    ealde staðolas, þa ic ær ne ȝefræȝn
    ofer middanȝeard men ȝeferan,
    faȝe feldas, þa forð heonon
    in ece tid yðe þeahton,
    sælde sæȝrundas. Suðƿind fornam
290
    bæðƿeȝes blæst, brim is areafod,
    sand sæcir spaƿ. Ic ƿat soð ȝere
    þæt eoƿ mihtiȝ ȝod miltse ȝecyðde,
    eorlas ærȝlade. Ofest is selost
    þæt ȝe of feonda fæðme ƿeorðen,
295
    nu se aȝend up arærde
    reade streamas in randȝebeorh.
    Syndon þa foreƿeallas fæȝre ȝestepte,
    ƿrætlicu ƿæȝfaru, oð ƿolcna hrof."
    æfter þam ƿordum ƿerod eall aras,
300
    modiȝra mæȝen. Mere stille bad.
    Hofon herecyste hƿite linde,
    seȝnas on sande. Sæƿeall astah,
    uplanȝ ȝestod ƿið Israhelum
    andæȝne fyrst. Ƿæs seo eorla ȝedriht
305
    anes modes,
    fæstum fæðmum freoðoƿære heold.
    Nalles hiȝe ȝehyrdon haliȝes lare,
    siððan leofes leoþ læste near
    sƿeȝ sƿiðrode and sances bland.
310
    þa þæt feorðe cyn fyrmest eode,
    ƿod on ƿæȝstream, ƿiȝan on heape,
    ofer ȝrenne ȝrund, Iudisc feða
    on orette on uncuð ȝelad
    for his mæȝƿinum. Sƿa him mihtiȝ ȝod
315
    þæs dæȝƿeorces deop lean forȝeald,
    siððan him ȝesælde siȝorƿorca hreð,
    þæt he ealdordom aȝan sceolde
    ofer cynericu, cneoƿmaȝa blæd.
    Hæfdon him to seȝne, þa hie on sund stiȝon,
320
    ofer bordhreoðan beacen aræred
    in þam ȝarheape, ȝyldenne leon,
    drihtfolca mæst, deora cenost.
    Be þam hereƿisan hynðo ne ƿoldon
    be him lifiȝendum lanȝe þolian,
325
    þonne hie to ȝuðe ȝarƿudu rærdon
    ðeoda æniȝre. þracu ƿæs on ore,
    heard handpleȝa, hæȝsteald modiȝe
    ƿæpna ƿælslihtes, ƿiȝend unforhte,
    bilsƿaðu blodiȝe, beadumæȝnes ræs,
330
    ȝrimhelma ȝeȝrind, þær Iudas for.
    æfter þære fyrde flota modȝade,
    Rubenes sunu. Randas bæron
    sæƿicinȝas ofer sealtne mersc,
    manna menio; micel anȝetrum
335
    eode unforht. He his ealdordom
    synnum asƿefede, þæt he siðor for
    on leofes last. Him on leodsceare
    frumbearnes riht freobroðor oðþah,
    ead and æðelo; he ƿæs ȝearu sƿa þeah.
340
    þær forð æfter him folca þryðum
    sunu Simeones sƿeotum comon;
    þridde þeodmæȝen (þufas ƿundon
    ofer ȝarfare) ȝuðcyste onþranȝ
    deaƿiȝ sceaftum. Dæȝƿoma becƿom
345
    ofer ȝarsecȝe, ȝodes beacna sum,
    morȝen mæretorht; mæȝen forð ȝeƿat.
    þa þær folcmæȝen for æfter oðrum,
    isernherȝum. An ƿisode
    mæȝenþrymmum mæst, þy he mære ƿearð,
350
    on forðƿeȝas folc æfter ƿolcnum,
    cynn æfter cynne. Cuðe æȝhƿilc
    mæȝburȝa riht, sƿa him Moises bead,
    eorla æðelo. Him ƿæs an fæder,
    leof leodfruma, landriht ȝeþah,
355
    frod on ferhðe, freomaȝum leof.
    Cende cneoƿsibbe cenra manna
    heahfædera sum, haliȝe þeode,
    Israela cyn, onriht ȝodes,
    sƿa þæt orþancum ealde reccað
360
    þa þe mæȝburȝe mæst ȝefrunon,
    frumcyn feora, fæderæðelo ȝehƿæs.
    Niƿe flodas Noe oferlað,
    þrymfæst þeoden, mid his þrim sunum,
    þone deopestan drencefloda
365
    þara ðe ȝeƿurde on ƿoruldrice.
    Hæfde him on hreðre haliȝe treoƿa;
    forþon he ȝelædde ofer laȝustreamas
    maðmhorda mæst, mine ȝefræȝe.
    On feorhȝebeorh foldan hæfde
370
    eallum eorðcynne ece lafe,
    frumcneoƿ ȝehƿæs, fæder and moder
    tuddorteondra, ȝeteled rime
    mismicelra þonne men cunnon,
    snottor sæleoda. Eac þon sæda ȝehƿilc
375
    on bearm scipes beornas feredon,
    þara þe under heofonum hæleð bryttiȝað.
    Sƿa þæt ƿise men ƿordum secȝað
    þæt from Noe niȝoða ƿære
    fæder Abrahames on folctale.
380
    þæt is se Abraham se him enȝla ȝod
    naman niƿan asceop; eac þon neah and feor
    haliȝe heapas in ȝehyld bebead,
    ƿerþeoda ȝeƿeald; he on ƿræce lifde.
    Siððan he ȝelædde leofost feora
385
    haliȝes hæsum; heahlond stiȝon
    sibȝemaȝas, on Seone beorh.
    Ƿære hie þær fundon, ƿuldor ȝesaƿon,
    haliȝe heahtreoƿe, sƿa hæleð ȝefrunon.
    þær eft se snottra sunu Dauides,
390
    ƿuldorfæst cyninȝ, ƿitȝan larum
    ȝetimbrede tempel ȝode,
    alh haliȝne, eorðcyninȝa
    se ƿisesta on ƿoruldrice,
    heahst and haliȝost, hæleðum ȝefræȝost,
395
    mæst and mærost, þara þe manna bearn,
    fira æfter foldan, folmum ȝeƿorhte.
    To þam meðelstede maȝan ȝelædde
    Abraham Isaac. Adfyr onbran;
    fyrst ferhðbana no þy fæȝenra ƿæs.
400
    Ƿolde þone lastƿeard liȝe ȝesyllan,
    in bælblyse beorna selost,
    his sƿæsne sunu to siȝetibre,
    anȝan ofer eorðan yrfelafe,
    feores frofre, ða he sƿa forð ȝebad,
405
    leodum to lafe, lanȝsumne hiht.
    He þæt ȝecyðde, þa he þone cniht ȝenam
    fæste mid folmum, folccuð ȝeteaȝ
    ealde lafe, (ecȝ ȝrymetode),
    þæt he him lifdaȝas leofran ne ƿisse
410
    þonne he hyrde heofoncyninȝe.
    Up aræmde Abraham þa;
    se eorl ƿolde slean eaferan sinne
    unƿeaxenne, ecȝum reodan
    maȝan mid mece, ȝif hine metod lete.
415
    Ne ƿolde him beorht fæder bearn ætniman,
    haliȝ tiber, ac mid handa befenȝ.
    þa him styran cƿom stefn of heofonum,
    ƿuldres hleoðor, ƿord æfter spræc:
    "Ne sleh þu, Abraham, þin aȝen bearn,
420
    sunu mid sƿeorde! Soð is ȝecyðed,
    nu þin cunnode cyninȝ alƿihta,
    þæt þu ƿið ƿaldend ƿære heolde,
    fæste treoƿe, seo þe freoðo sceal
    in lifdaȝum lenȝest ƿeorðan,
425
    aƿa to aldre unsƿiciendo.
    Hu þearf mannes sunu maran treoƿe?
    Ne behƿylfan mæȝ heofon and eorðe
    his ƿuldres ƿord, ƿiddra and siddra
    þonne befæðman mæȝe foldan sceattas,
430
    eorðan ymbhƿyrft and uprodor,
    ȝarsecȝes ȝin and þeos ȝeomre lyft.
    He að sƿereð, enȝla þeoden,
    ƿyrda ƿaldend and ƿereda ȝod,
    soðfæst siȝora, þurh his sylfes lif,
435
    þæt þines cynnes and cneoƿmaȝa,
    randƿiȝȝendra, rim ne cunnon,
    yldo ofer eorðan, ealle cræfte
    to ȝesecȝenne soðum ƿordum,
    nymðe hƿylc þæs snottor in sefan ƿeorðe
440
    þæt he ana mæȝe ealle ȝeriman
    stanas on eorðan, steorran on heofonum,
    sæbeorȝa sand, sealte yða;
    ac hie ȝesittað be sæm tƿeonum
    oð Eȝipte incaðeode
445
    land Cananea, leode þine,
    freobearn fæder, folca selost."
    Folc ƿæs afæred, flodeȝsa becƿom
    ȝastas ȝeomre, ȝeofon deaðe hƿeop.
    Ƿæron beorhhliðu blode bestemed,
450
    holm heolfre spaƿ, hream ƿæs on yðum,
    ƿæter ƿæpna ful, ƿælmist astah.
    Ƿæron Eȝypte eft oncyrde,
    fluȝon forhtiȝende, fær onȝeton,
    ƿoldon herebleaðe hamas findan,
455
    ȝylp ƿearð ȝnornra. Him onȝen ȝenap
    atol yða ȝeƿealc, ne ðær æniȝ becƿom
    herȝes to hame, ac behindan beleac
    ƿyrd mid ƿæȝe. þær ær ƿeȝas laȝon,
    mere modȝode, mæȝen ƿæs adrenced.
460
    Streamas stodon, storm up ȝeƿat
    heah to heofonum, hereƿopa mæst.
    Laðe cyrmdon, (lyft up ȝesƿearc),
    fæȝum stæfnum, flod blod ȝeƿod.
    Randbyriȝ ƿæron rofene, rodor sƿipode
465
    meredeaða mæst, modiȝe sƿulton,
    cyninȝas on corðre, cyre sƿiðrode
    sæs æt ende. Ƿiȝbord scinon
    heah ofer hæleðum, holmƿeall astah,
    merestream modiȝ. Mæȝen ƿæs on cƿealme
470
    fæste ȝefeterod, forðȝanȝes ƿeȝ
    searƿum æsæled, sand basnodon,
    ƿitodre fyrde, hƿonne ƿaðema stream,
    sincalda sæ, sealtum yðum
    æflastum ȝeƿuna ece staðulas,
475
    nacud nydboda, neosan come,
    fah feðeȝast, se ðe feondum ȝeneop.
    Ƿæs seo hæƿene lyft heolfre ȝeblanden,
    brim berstende blodeȝesan hƿeop,
    sæmanna sið, oðþæt soð metod
480
    þurh Moyses hand modȝe rymde,
    ƿide ƿæðde, ƿælfæðmum sƿeop.
    Flod famȝode, fæȝe crunȝon,
    laȝu land ȝefeol, lyft ƿæs onhrered,
    ƿicon ƿeallfæsten, ƿæȝas burston,
485
    multon meretorras, þa se mihtiȝa sloh
    mid haliȝe hand, heofonrices ƿeard,
    on ƿerbeamas. Ƿlance ðeode
    ne mihton forhabban helpendra pað,
    merestreames mod, ac he maneȝum ȝesceod
490
    ȝyllende ȝryre. Ȝarsecȝ ƿedde,
    up ateah, on sleap. Eȝesan stodon,
    ƿeollon ƿælbenna. Ƿitrod ȝefeol
    heah of heofonum handƿeorc ȝodes,
    famiȝbosma flodƿearde sloh,
495
    unhleoƿan ƿæȝ, alde mece,
    þæt ðy deaðdrepe drihte sƿæfon,
    synfullra sƿeot. Saƿlum lunnon
    fæste befarene, flodblac here,
    siððan hie on buȝon brun yppinȝe,
500
    modeƿæȝa mæst. Mæȝen eall ȝedreas
    ða ȝedrencte ƿæron duȝoð Eȝypta,
    Faraon mid his folcum. He onfond hraðe,
    siððan ȝrund ȝestah ȝodes andsaca,
    þæt ƿæs mihtiȝra mereflodes ƿeard;
505
    ƿolde heorufæðmum hilde ȝesceadan,
    yrre and eȝesfull. Eȝyptum ƿearð
    þæs dæȝƿeorces deop lean ȝesceod,
    forðam þæs heriȝes ham eft ne com
    ealles unȝrundes æniȝ to lafe,
510
    þætte sið heora secȝan moste,
    bodiȝean æfter burȝum bealospella mæst,
    hordƿearda hryre, hæleða cƿenum,
    ac þa mæȝenþreatas meredeað ȝesƿealh,
    spelbodan eac. Se ðe sped ahte,
515
    aȝeat ȝylp ƿera. Hie ƿið ȝod ƿunnon!
    þanon Israhelum ece rædas
    on merehƿearfe Moyses sæȝde,
    heahþunȝen ƿer, haliȝe spræce,
    deop ærende. Dæȝƿord nemnað
520
    sƿa ȝyt ƿerðeode, on ȝeƿritum findað
    doma ȝehƿilcne, þara ðe him drihten bebead
    on þam siðfate soðum ƿordum,
    ȝif onlucan ƿile lifes ƿealhstod,
    beorht in breostum, banhuses ƿeard,
525
    ȝinfæsten ȝod ȝastes cæȝon.
    Run bið ȝerecenod, ræd forð ȝæð,
    hafað ƿislicu ƿord on fæðme,
    ƿile meaȝollice modum tæcan
    þæt ƿe ȝesne ne syn ȝodes þeodscipes,
530
    metodes miltsa. He us ma onlyhð,
    nu us boceras beteran secȝað
    lenȝran lifƿynna. þis is læne dream,
    ƿommum aƿyrȝed, ƿreccum alyfed,
    earmra anbid. Eðellease
535
    þysne ȝystsele ȝihðum healdað,
    murnað on mode, manhus ƿiton
    fæst under foldan, þær bið fyr and ƿyrm,
    open ece scræf. Yfela ȝehƿylces
    sƿa nu reȝnþeofas rice dælað,
540
    yldo oððe ærdeað. Eftƿyrd cymð,
    mæȝenþrymma mæst ofer middanȝeard,
    dæȝ dædum fah. Drihten sylfa
    on þam meðelstede maneȝum demeð,
    þonne he soðfæstra saƿla lædeð,
545
    eadiȝe ȝastas, on uprodor,
    þær is leoht and lif, eac þon lissa blæd;
    duȝoð on dreame drihten heriȝað,
    ƿeroda ƿuldorcyninȝ, to ƿidan feore.
    Sƿa reordode ræda ȝemyndiȝ
550
    manna mildost, mihtum sƿiðed,
    hludan stefne; here stille bad
    ƿitodes ƿillan, ƿundor onȝeton,
    modiȝes muðhæl; he to mæneȝum spræc:
    "Micel is þeos meniȝeo, mæȝenƿisa trum,
555
    fullesta mæst, se ðas fare lædeð;
    hafað us on Cananea cyn ȝelyfed
    burh and beaȝas, brade rice;
    ƿile nu ȝelæstan þæt he lanȝe ȝehet
    mid aðsƿare, enȝla drihten,
560
    in fyrndaȝum fæderyncynne,
    ȝif ȝe ȝehealdað haliȝe lare,
    þæt ȝe feonda ȝehƿone forð oferȝanȝað,
    ȝesittað siȝerice be sæm tƿeonum,
    beorselas beorna. Bið eoƿer blæd micel!"
565
    æfter þam ƿordum ƿerod ƿæs on salum,
    sunȝon siȝebyman, (seȝnas stodon),
    on fæȝerne sƿeȝ; folc ƿæs on lande,
    hæfde ƿuldres beam ƿerud ȝelæded,
    haliȝe heapas, on hild ȝodes.
570
    Life ȝefeȝon þa hie oðlæded hæfdon
    feorh of feonda dome, þeah ðe hie hit frecne ȝeneðdon,
    ƿeras under ƿætera hrofas. Ȝesaƿon hie þær ƿeallas standan,
    ealle him brimu blodiȝe þuhton, þurh þa heora beadosearo ƿæȝon.
    Hreðdon hildespelle, siððan hie þam herȝe ƿiðforon;
575
    hofon hereþreatas hlude stefne,
    for þam dædƿeorce drihten heredon,
    ƿeras ƿuldres sanȝ; ƿif on oðrum,
    folcsƿeota mæst, fyrdleoð ȝolan
    aclum stefnum, eallƿundra fela.
580
    þa ƿæs eðfynde Afrisc meoƿle
    on ȝeofones staðe ȝolde ȝeƿeorðod.
    Handa hofon halsƿurðunȝe,
    bliðe ƿæron, bote ȝesaƿon,
    heddon herereafes, hæft ƿæs onsæled.
585
    Onȝunnon sælafe seȝnum dælan
    on yðlafe, ealde madmas,
    reaf and randas. Heo on riht sceodon
    ȝold and ȝodƿeb, Iosepes ȝestreon,
    ƿera ƿuldorȝesteald. Ƿeriȝend laȝon
590
    on deaðstede, drihtfolca mæst.